Статьи журнала - Вестник Алматинского технологического университета

Все статьи: 585

1939-1979 жж. Аралыындаы азастанны ауыл-село трындар саны мен рамындаы згерістерді зерттеу

1939-1979 жж. Аралыындаы азастанны ауыл-село трындар саны мен рамындаы згерістерді зерттеу

Закирьянов А.К., Досекеева Г.А., Алдекен А.С.

Статья научная

Мақалада 1939-1979 жж. аралығындағы Қазақстанның ауыл-село тұрғындары, олардың саны, ұлттық құрамы туралы мәселелер қарастырылады. Мақалада Кеңес өкіметі тұсындағы Қазақстанда жүргізілген демографиялық саясатқа талдау жасалады. Тақырыптың өзектілігі, осы кезеңдегі демографиялық саясат Қазақстан тарихнамасында аз зерттелген. Қазақстандағы ХХ ғасырдың 30-шы жылдарындағы ашаршылықтан кейінгі қиын кезеңді зерттеу мақаланың мақсаты болып табылады. Бұл кезеңді зерттеу Қазақстандағы этнодемографиялық мәселелерді болжауға мүмкіндік береді. Қазақстандағы 1939-1979 жылдардағы ауыл мен село тұрғындарының саны мен құрамындағы өзгерістерге ерекше көніл бөлінді. Осы мәселемен мақаланың ғылыми жаңалығы мен өзектілігі нақтыланады.

Бесплатно

A cruentus амарант нын олдану арылы печенье технологиялы асиеттерін комплексті зерттеу

A cruentus амарант нын олдану арылы печенье технологиялы асиеттерін комплексті зерттеу

Сарсекова А.К., Уажанова Р.У.

Статья научная

Берілген мақалада жоғарғы биологиялық құндылықты печенье дайындау үшін, бірінші сұрыпты бидай ұнына Қазақстанның жергілікті жағдайында өсірілген, амаранттан жасалған ұнды қолдану бойынша зерттеу нәтижелері көрсетілген. Себебі, амарант ұнының химиялық құрамы ақуызға, көмірсуларға, витаминдерге, минералды заттарға бай және жоғарғы энергетикалық құндылықты, мақсатты түрде тағам өнімдеріне, әсіресе ұнды өнімдерге қосуға болады. Мақалада улы элементтерді, микробиологиялық, физико-химиялық көрсеткіштерді анықтау бойынша оң нәтижелері көрсетілген.

Бесплатно

Analysis of modern computer-aided design of garments

Analysis of modern computer-aided design of garments

Sarttarova L.T., Mokeyeva N.S.

Статья научная

This article is devoted to the analysis of systems of automation of design of garments for the purpose of intensity of functioning of the sewing enterprise. In the course of the made analysis the results directed on improvement of design-technology preparation of sewing production are received, and also need of development of engineering and information support of design of models, design documentation is revealed.

Бесплатно

Aprioristic factors ranking considered in the development of special clothing for workers of oil industry

Aprioristic factors ranking considered in the development of special clothing for workers of oil industry

Ganiyeva G.A., Ryskulova B.R.

Статья научная

Мақала мұнай саласындағы жұмысшылар үшін арнайы киімдерді жетілдіру кезінде ескерілетін факторларды априорлық саралауға арналған. Априорлық саралау негізінде сауалнама жүргізу, сарапшылардың көзқарасы арасындағы келісімділікті айқындауға мүмкіндік берді, бұл мұнай саласындағы жұмысшылар үшін жетілдірілген жаңа арнайы киімдердің тиімділігі туралы қорытынды жасауға мүмкіндік береді. Сарапшылар көзқарасының келісімділік деңгейі және алынған нәтижелер конкордация коэффициентімен және Пирсонның келісім өлшемде-рімен расталды. Алынған мәліметтерді өңдеу нәтижесінде антистатикалық матадан жасал-ған қызыл түсті, түзу мүсінді шалбарлар мен күрте мұнай саласындағы жұмысшылар үшін ең қажетті арнайы киім болып табылатыны айқындалды. Арнайы киім жақсы ауа өткізгіштікке ие болу керектігі, мұнайға тұрақты және жуған кезде мықты болуы тағайындалды.

Бесплатно

Combined effect of lycopen, ascorbic acid and phosphates on the quality characteristics of cooked sausages

Combined effect of lycopen, ascorbic acid and phosphates on the quality characteristics of cooked sausages

Gradinarska D., Danov K., Valkova-yorgova K., Milkova-tomova Il., Kuzelov A., Vasilyev D.

Статья научная

The present article studies the technological possibilities of using a combined mixture of tomato extract, ascorbic acid as an antioxidant synergist and sodium polyphosphate as a chelating agent with a view to reducing the amount of nitrites added and enhancing the quality and safety of cooked sausages. The results obtained demonstrate that the addition of tomato extract, containing 10% lycopene in combination with ascorbic acid and sodium polyphosphate resulted in a more saturated red colour and slowed the processes which induced lipid peroxidation reactions, reduce greatly the added nitrite amount and contributed to improved overall quality of structureless cooked sausage.

Бесплатно

Comparative analysis of an thropometric data of Kazakhstan women adults depending from the age factor

Comparative analysis of an thropometric data of Kazakhstan women adults depending from the age factor

Baskimbayeva T.A., Kiyebayeva S.K., Nurbay S.K.

Статья научная

This research is the initial step for establishing size characteristics of Kazakhstan women adults. The purpose of the study is to compare and analyze body measurement data between Kazakhstan and old ‘soviet’ size typology. The results of this research are helpful for the clothing manufacturer of Kazakhstan.The sample subjects used in this study were obtained from more than 1500 Kazakhstan females. Sixty one measurements were chosen.The conclusion of this research was as follow: First, girth and width measurements of Kazakhstan females were significantly smaller than dimensions of the old ‘soviet’ size typology 1986 year. Second, according to the comparison analysis of Kazakhstan females by age groups, all measurements had significant differences among the age groups. Third, with age significantly increases except head girth, all girth and width. Fourth, with age height measurements is decreased.

Бесплатно

Criterion of absolute stability of control systems

Criterion of absolute stability of control systems

Sinchev B., Mukhanova A., Konysbaeva A.

Статья научная

There was set a new criterion of absolute stability , which is a necessary and sufficient condition for the existence of a frequency criterion of absolute stability by V.M. Popov . The first time,the analytical conditions for absolute stability of nonlinear control system of the third order are obtained .T he explicit analytical conditions for the solvability of Aizerman’s problem is obtained

Бесплатно

DIAAS - усовершенствованная методика расчета биологической ценности пищевых продуктов и рационов

DIAAS - усовершенствованная методика расчета биологической ценности пищевых продуктов и рационов

Махинько В.Н., Соколовская И.А., Шаран А.В.

Статья научная

Для эффективного усовершенствования рецептур существующих изделий и разработки новых продуктов с повышенной биологической ценностью необходимо иметь точные методики оценки качества белка, которые не требуют значительных затрат времени и средств. В статье дано описание методики DIAAS, приведены необходимые данные для ее использования. На примере смеси пшеничной муки и изолята соевого белка показана форма расчета показателя DIAAS для продуктов и рецептур с многокомпонентным составом. Проведенные исследования позволяют обеспечить повышение степени достоверности расчетной оценки биологической ценности как уже существующих, так и проектируемых пищевых продуктов.

Бесплатно

Designing of protective clothing for use in welding

Designing of protective clothing for use in welding

Zhilisbayeva R., Moldagozhieva Z., Mokeeva N.

Статья научная

Based on the set of scientific research, show that the designed model for the welder as a base material can be used in the fabric "Prime FR350A", and for protective linings - «Flame FortW280». The results of the research led to the development the artistic-composition and design solutions of welder cloth in oil producing enterprise work conditions. The composition of welder costume is designed on a symmetrical shape partitioning that makes the impression of static balance, strength and reliability. Harmonious integrity was achieved by the proportionality of all parts and components of the composition to each other and to the human figure. Rational design provides sufficient freedom of movement, convenience of using this product and its individual elements by the functional and ergonomic layout of components. Jacket design includes ventilation holes to regulate the microclimate of the intern-cloth space.

Бесплатно

Determination of ecological safety and meat microbiological indicators

Determination of ecological safety and meat microbiological indicators

Abzhanova Sh.A., Berdigaliuly S., Baimaganbetova U.

Статья научная

This article shows the increase of the role of preventive nutrition in ecological situation, which is aimed at strengthening the protective powers of organism as well as at the reduce of the risk of the influence of hazardous meat substances. The aim of the work is determination of ecological safety and microbiological indicators of molded meat products. Upon the results of conducted research it has been established that the use of raw materials of vegetable origin influences positively on a nutrition status, which is proved by a dynamics of indicators, characterizing ecological and microbiological status of researches in molded meat products. The results of the ecological safety researches showed the absence of toxic elements and radionuclides in a molded product, what guarantees toxic safety of the product and its further production at the enterprises of the Republic of Kazakhstan.

Бесплатно

Development of design principles and artistic constructive solution of overalls for employees of the baking enterprise

Development of design principles and artistic constructive solution of overalls for employees of the baking enterprise

Iztayeva A.A.

Статья

In article, it is stated development and justification of optimum parameters of design of new special clothes for workers of the baking industry. The practical value of research consists in definition of model characteristics of overalls taking into account ergonomic requirements and the correct selection of textile materials the considering working conditions in hot rooms. In result of the conducted scientific research, been get the new overalls for employees of the baking industry confirmed, which prove to be true with the patent for industrial sample No. 2227of RK.

Бесплатно

Development of goat cheese technology with high food safety

Development of goat cheese technology with high food safety

Мхтарханова Р.Б., Азимова С.Т., Мамбеталиев Д.А.

Статья научная

Бұл мақалада ешкі сүтіне пектин қосу арқылы тағамдық қауіпсіздігі жоғары ірімшік жасау технологиясы келтірілген. Алма пектинінің қасиеттері мен құрамы бойынша мәліметтер меңгеріліп, нәтижесінде пектинді ешкі сүтіне қосу әдісі, мөлшері анықталды. Технологияны жасау барысында, пастерлеу температурасында (74-75°С, ұстау мерзімі 15-20 секунд) ешкі сүтіне қосылатын пектиннің мөлшерінің ұйыту процессіне және түзілетін ұйытындыға әсерін зерттеу үшін, оны шикізат массасынан 0,10% дан 0,50% дейінгі ара-лықта түрлендірілді. Пектин қосылған ешкі сүті 33-350С температураға дейін салқын-датылып, жақсы ұйытынды түзілу үшін CaCl2 (100кг қоспаға 40г тұз), 3% сүтқышқылды бактериалардан тұратын ашытқы және мәйек ферменті қосылады. Ары қарай түзілген ұйытындыны өңдеу, қалыптау, тұздау, пісіп-жетілу процесстері жүргізілді. Өндірілген өнімнің тағамдық құндылықтары және қауіпсіздігі анықталды. В данной работе представлены результаты разработки технологии сыра из козьего молока с использованием пектина. Изучены состав и свойства яблочного пектина и обоснована возможность ее использования в производстве сыра из козьего молока. Установлены особенности свертывания козьего молока с яблочным пектином и формирования сыра при варьировании дозы пектина (в пределах от 0,10 до 0,50%). Отработаны технологические режимы (температура свертывания, пастеризации) производства сыра с яблочным пектином.

Бесплатно

Development of the device for determination of textile permeability to oil

Development of the device for determination of textile permeability to oil

Ganiyeva G.A., Ryskulova B.R., Amirzhanov B.S., Shambulov E.D.

Статья научная

This article presents the description of a new device developed by authors and its operating principle. The developed device refers to the light industry and may be used for determination of textile material permeability to oil in order to produce special clothes for the workers of oil field. Operating principle of the device for the assessment of material permeability to oil is based on the measurement ofsliding friction coefficient.

Бесплатно

Developments in the field of automation of technological preration of production

Developments in the field of automation of technological preration of production

Sarttarova L.T., Zhilisbayeva R.O.

Статья научная

This article is devoted to a question of automation of technological preparation of production. The analysis of existing systems showed that the available CAD technological modules of clothes act as the information directory. Results of the research of automation systems of design of technological preparation of production can be used as the independent program module or in combination with available complexes at the enterprises of sewing branch.

Бесплатно

Enzyme complex of wheat as new biosensor for glutamate determination

Enzyme complex of wheat as new biosensor for glutamate determination

Kudiyarova Zh. S., Kerymkulova A.R., Lesova Zh.T., Bukenova E.A., Gilmanov M.K.

Статья научная

Malate dehydrogenase-glutamate oxaloacetate aminotransferase (MDh-GOT) enzyme complex (the EC) was isolated and purified from wheat seeds. It was developed the effective method of purification of EC by using of ion-exchange chromatography and gel-chromatography methods. MDh-GOT consists of two heterological subunits. The essential feature of the EC is the irreversibility of its catalyzed reactions. Michaelis constants of the EC MDh-GOT to malate, glutamate and NAD were investigated. Good stability, high sensitivity and short time for analysis (1-2 minutes) of the EC to glutamate make it very convenient for determination of concentration of glutamate.

Бесплатно

Features of the development of medical and wellness tourism in Kazakhstan

Features of the development of medical and wellness tourism in Kazakhstan

Mikhailenko T.A.

Статья научная

Medical and wellness tourism as one of the growing trends in the tourist area is actively developing in the Republic of Kazakhstan.The article considers the features of the development of medical and wellness tourism, estimates the possible social and economic impact on the development of medical-wellness tourism in the Republic of Kazakhstan.The analysis leads to the conclusion that the Republic of Kazakhstan is on its way to create its own full-fledged tourist industry not only to make tourism a leading industry but also to make it internationally recognized throughout the world.

Бесплатно

Food safety and HACCP system in the enriched cottage cheese production

Food safety and HACCP system in the enriched cottage cheese production

Alibekov R.S., Yunusova A.A., Bakhtybekova A.R.

Статья научная

In this article determination and the principles of a management system of food safety of HACCP are considered. Cottage cheese production processes with a probiotics, berry syrup of a dogrose and wheat oat flour taking into account the principles of the HACCP system are analyzed. Dangerous factors, critical control points are determined. The most dangerous production stages are: milk acceptance, pasteurization, souring and packing. Authors of article offered the controlling of hazard actions.

Бесплатно

Fungicidal effect of the stability and growth of crops рolycomplexes stress

Fungicidal effect of the stability and growth of crops рolycomplexes stress

Есмова О.А., Исенова Г.Д., Керимкулова М.Ж., Тюсюпова Б.Б., Мсабеков .Б.

Статья научная

Жaңa бaктeрицидтік қaсиeттeрі бaр БAЗ-полимер қоспасы ayыл шaрyaшылық дa-қылдaрдың өнімділігі мeн құнaрлығын aрттырyда прaктикaлық мaңызды орын алады. Осы-ған байланысты жұмыстa бeлгілі бaктeриaлдық полиэлeктролит-полигeксaмeти-лeнгyaнидин гидрохлорид (ПГМГ); полиэтилeнгликоль (ПЭГ) (молeкyллaлық мaссaсы-6000), пeн aнионды додeцилсyльфaт нaтрий (ДДСNa,) бeттік aктивті зaттaрдaн жәнe олaрдың композициялaрының бидaй дaқылдaрының күйзeліс тұрaқтылығынa, өнімділігінe, зaлaлдa-нyынa әсeрі қaрaстырылды. Зeрттey нәтижeсі бойыншa күйзeліс тұрaқтылығынa әсeрін ПГМГ-ПЭГ 0,01% концeнтрaциялы eрiтiндiсiмeн өңдeлгeн нұсқa жoғaры көрсeткiш көр-сeттi, яғни полигексаметиленгуанидин гидрохлориді, полиэтиленгликоль жәнe олaрдың кoмплeкстeрі қaтысындa бидaй дәндeрі қopшaғaн opтaның әсeрінe бeйім бoлып eсeптeлінді.

Бесплатно

Impact of adding flour from Jerusalem artichoke (topinambur, Helianthus tuberosus L.) tubers to wheat flour on the nutritional value of bread

Impact of adding flour from Jerusalem artichoke (topinambur, Helianthus tuberosus L.) tubers to wheat flour on the nutritional value of bread

Yovchev A.G., Baeva M.R., Koleva L.A., Durakova A.G., Krasteva A.P.

Статья научная

Jerusalem artichoke (Тopinambur, Helianthus tuberosus L.) tubers, due to their high content of inulin-type fructans, are ideal ingredients for improving the nutritional value of bread and bread products. In this study, the experimental materials were Bulgarian commercial wheat flours (type 500 and 1150), wheat bran and flour from Jerusalem artichoke tubers. The mixes comprise of wheat flour, flour from Jerusalem artichoke tubers, wheat bran, yeast and salt. The Jerusalem artichoke flour’s amount was added at 3% and 6% in relation to 100 g of wheat flour. The results showed that adding Jerusalem artichoke flour to the wheat flour increases the ash content and the total fiber content of the floury mixes. The studied floury mixes contain inulin-type fructans, which act as prebiotic and have good effect on the human organism function, especially on the gut flora. The bread enriched with Jerusalem artichoke flour had higher content of fructans, as a part of the total dietary fibers, which content is also higher if compared to the controls. The breads obtained could be a part of healthy nutrition, due to their composition and the low calorie value.

Бесплатно

Improvement of a database and knowledge base of an intellectual management system

Improvement of a database and knowledge base of an intellectual management system

Ismaiylov A.E.

Статья научная

There are developed software of formulation a knowledge base for operation and the computing operations intelligent system control of technological process of biochemical production in a database management system. There is tested database and knowledge base which in result adjusted data and rules, also their improvement by successful sequence method of carrying out simulation and semi-natural modeling.

Бесплатно

Журнал